De verrassende waarde van niet krijgen wat je wilt
Gisteren, tijdens een Dopamine Box-workshop voor honden, ging mijn hoofd op hol (bedankt, Sigrid van Iersel) ging weer in de hoogste versnelling. Deze keer ging het vooral over het concept ‘frustratietolerantie’.
Waarom dit concept?
Het concept ‘frustratietolerantie’ raakt me. Ik maak me zorgen dat de frustratietolerantie afneemt, bij honden, bij mensen, in de samenleving en dus ook op onze werkplekken. De toegenomen prikkelbaarheid bij honden, de groeiende irritatie tussen mensen en de emotionele uitbarstingen op sociale media zijn maar een paar voorbeelden.
Net als veel andere ouders heb ik de neiging om mijn kind tegen tegenslagen te beschermen. Ik wil fouten, teleurstellingen en pijn voorkomen. In mijn werk als organisatiecoach ben ik voortdurend op zoek naar manieren om veranderingen binnen organisaties en teams zo positief mogelijk te begeleiden, waarbij ik probeer alle obstakels uit de weg te ruimen.
Op een kleinere schaal denk ik na over hoe ik mijn toekomstige puppy het beste kan opvoeden. Als ik eerlijk ben, zou ik mijn puppy het liefst alleen maar positieve leerervaringen geven. Ik maak de weg vrij voor zijn toekomst door elk mogelijk obstakel uit de weg te ruimen. Ik begin situaties te vermijden die stress bij mijn puppy veroorzaken. Als ik niet oppas, loop ik uiteindelijk alleen nog maar 's avonds laat met hem in verlaten industriegebieden.
Ik weet dat dit soort gedrag, dat vaak ‘curling’ wordt genoemd (de teamsport waarbij je over het ijs veegt om de snelheid en richting van de steen te bepalen terwijl die naar een doel glijdt), kan leiden tot een reactieve hond, omdat hij nooit leert omgaan met stressvolle situaties.
Het resultaat?
Reactiviteit bij een hond verdwijnt niet door hem in een hoekje te duwen. Vaak wordt het zelfs nog sterker als de hond onvermijdelijk met bronnen van frustratie te maken krijgt. Ik zie soortgelijke patronen bij de mensen om me heen. Ik hoef alleen maar een socialemedia-app te openen en de reacties te lezen onder goedbedoelde, neutrale of zelfs positieve posts.
Bij hondentraining zijn er verschillende oefeningen, variërend van eenvoudig tot behoorlijk gevorderd, die bedoeld zijn om op een positieve manier frustratietolerantie op te bouwen (of te herstellen). De Dopamine Box uit de workshop van gisteren is daar een voorbeeld van.
Wat deze oefeningen gemeen hebben
- Ze helpen de hond om dingen zelf uit te zoeken (Montessori hanteert een soortgelijk principe)
- Ze respecteren de hond als individu
- Ze stimuleren het leren door te experimenteren
- Ze helpen bij het nemen van betere beslissingen
- Ze stimuleren de motivatie door bevrediging uit te stellen
- Ze zorgen voor meer rust en concentratie door slim gebruik te maken van beloningen
Wat me nieuwsgierig maakt, is hoe ik deze inzichten in mijn werk kan toepassen.
Ik moet meteen denken aan het Job Demands–Resources (JD-R)-model dat wordt gebruikt in onderzoek naar burn-out. Ook daar wijst het bewijs erop dat de sleutel tot het helpen van burn-outpatiënten vaak niet ligt in het wegnemen van alle eisen, maar in het vergroten van de middelen en copingstrategieën waar mensen een beroep op kunnen doen. Met andere woorden: het samenstellen van iemands rugzak om met zijn of haar werkvereisten om te gaan, is misschien wel belangrijker dan het wegnemen van obstakels op zijn of haar pad.
Betrokkenheidsscan op basis van het Job Demands-Resource Model
De Bevlogenheidsthermometer is een eenvoudig instrument dat bestaat uit zeven motivatoren. Elke motivator kijkt naar een specifieke energiebron, zoals vastgesteld in wetenschappelijk onderzoek op basis van het Job Demands-Resource Model. Een energiebron helpt bij het omgaan met taakeisen en draagt daardoor bij aan de bevlogenheid en werktevredenheid van teamleden.
EN 
NL 
DE 
FR 